สถานการณ์ที่น่ากังวล: เมื่อมะเร็งไม่ใช่แค่โรคของผู้สูงวัย
มะเร็งถือเป็นหนึ่งในสาเหตุการเสียชีวิตอันดับต้นๆ ของมนุษยชาติ แต่สิ่งที่กำลังสร้างความตื่นตระหนกไปทั่วโลกคือการที่โรคร้ายนี้ไม่ได้คุกคามเพียงแค่วัยกลางคนหรือผู้สูงอายุอีกต่อไป สถิติในช่วง 30 ปีที่ผ่านมาบ่งชี้อย่างชัดเจนว่า กลุ่มคนที่มีอายุต่ำกว่า 50 ปี มีอัตราการตรวจพบมะเร็งเพิ่มสูงขึ้นอย่างรวดเร็วและน่ากังวล โดยจากการศึกษาที่ตีพิมพ์ในวารสารการแพทย์ระดับโลกอย่าง BMJ Oncology พบว่าจำนวนผู้ป่วยมะเร็งทั่วโลกในกลุ่มอายุต่ำกว่า 50 ปี เพิ่มขึ้นเกือบ 79% จาก 1.82 ล้านคนในปี 1990 พุ่งสูงขึ้นมาอยู่ที่ 3.26 ล้านคนในปี 2019 ซึ่งเป็นตัวเลขที่สะท้อนว่าเรากำลังเผชิญกับอุบัติการณ์ที่เปลี่ยนไปของโรคมะเร็ง
มะเร็งที่พบบ่อยในวัยหนุ่มสาว
ข้อมูลจากการศึกษาวิจัยในระดับสากลที่ครอบคลุมประชากรช่วงอายุ 14 ถึง 49 ปี ใน 204 ประเทศ ระบุว่ามะเร็งที่พบมากที่สุดในกลุ่มคนอายุน้อยและมีอัตราการเสียชีวิตเพิ่มขึ้นสูงสุดคือ มะเร็งเต้านม รองลงมาคือมะเร็งหลอดลม มะเร็งปอด มะเร็งกระเพาะอาหาร และมะเร็งลำไส้ใหญ่ ทั้งนี้ หากไม่มีการแก้ไขหรือรับมืออย่างเร่งด่วน ทีมนักวิจัยได้ประมาณการว่าภายในปี 2030 อัตราของผู้ป่วยมะเร็งในวัยหนุ่มสาวอาจเพิ่มขึ้นถึง 31% และอัตราการเสียชีวิตอาจขยับสูงขึ้นถึง 21%
ปัจจัยเบื้องหลังที่ยังคงเป็นปริศนา
แม้แพทย์ผู้เชี่ยวชาญจะยังไม่สามารถระบุสาเหตุที่แน่ชัดได้ร้อยเปอร์เซ็นต์ แต่เชื่อว่าปัจจัยไม่ได้มาจากพันธุกรรมเพียงอย่างเดียว สภาพแวดล้อมและวิถีชีวิตมีบทบาทสำคัญอย่างยิ่ง ข้อมูลชี้ว่าประมาณ 30% ของโรคมะเร็งมีสาเหตุมาจากอาหารการกิน การแปรรูปอาหารสูง การมีโซเดียม น้ำตาล และไขมันมากเกินไป รวมถึงพฤติกรรมการดื่มแอลกอฮอล์และการสูบบุหรี่ ผนวกกับการขาดการออกกำลังกาย นำไปสู่ปัญหาโรคอ้วนซึ่งเป็นปัจจัยเสี่ยงสำคัญของมะเร็งหลายชนิด อย่างไรก็ตาม ในหลายกรณีโดยเฉพาะมะเร็งลำไส้และมะเร็งทางเดินอาหารในคนอายุน้อย กลับพบว่าผู้ป่วยจำนวนมากไม่มีประวัติครอบครัวและไม่ได้มีภาวะอ้วน ซึ่งนำไปสู่การตั้งสมมติฐานเรื่องผลกระทบจากสภาพแวดล้อมที่สะสมมาตั้งแต่วัยเด็กหรือแม้แต่ในครรภ์
การปรับตัวและทางออกของระบบสาธารณสุข
ในประเทศไทยแม้จะมีระบบหลักประกันสุขภาพที่ครอบคลุม แต่การเข้าถึงเทคโนโลยีการรักษารูปแบบใหม่ เช่น ยามุ่งเป้า (Targeted Therapy) หรือภูมิคุ้มกันบำบัด (Immunotherapy) ยังคงมีข้อจำกัดด้านงบประมาณสำหรับผู้ป่วยบางกลุ่ม ผู้เชี่ยวชาญชี้ให้เห็นว่าการลงทุนในเทคโนโลยีเหล่านี้ในระยะยาวจะช่วยให้ผู้ป่วยมีอายุยืนยาวขึ้น สามารถกลับมาเป็นกำลังสำคัญทางเศรษฐกิจ และลดภาระทางสังคมในระยะยาว การตรวจคัดกรองตั้งแต่เนิ่นๆ ยังคงเป็นกลยุทธ์ที่สำคัญที่สุด เพราะเมื่อมะเร็งเข้าสู่ระยะแพร่กระจาย อัตราการรอดชีวิตจะลดลงเหลือไม่ถึง 30% ดังนั้น การตระหนักถึงความสำคัญของการตรวจสุขภาพแม้ในวัยที่ยังไม่ถึงเกณฑ์มาตรฐานจึงเป็นเรื่องที่ไม่ควรละเลย
ที่มา : youtube channel THE STANDARD
