ก้าวแรกสู่ธุรกิจที่นักลงทุนต้องการ: การบริหารตัวเลขและบัญชี
ในโลกของธุรกิจ SME ที่มีการแข่งขันสูง ข้อมูลจากกรมพัฒนาธุรกิจการค้าแสดงให้เห็นว่า มากกว่าครึ่งหนึ่งของบริษัทที่จดทะเบียนมักจะไปไม่รอดภายใน 5 ปีแรก และหากเป็นธุรกิจร้านอาหาร ตัวเลขความเสี่ยงอาจสูงถึง 80 เปอร์เซ็นต์ ผมเชื่อว่าการทำธุรกิจเปรียบเสมือนการสวมหมวกสองใบพร้อมกัน คือหมวกของการเป็นผู้ประกอบการที่เน้นงาน และหมวกของนักลงทุนที่เน้นตัวเลข
หากคุณถามผมว่าอะไรคือสิ่งที่สำคัญที่สุดในการเตรียมบริษัทให้ Exit Ready คำตอบคือการทำบัญชีเล่มเดียวให้ถูกต้องและชัดเจน นักลงทุนไม่ได้มองแค่ว่าธุรกิจของคุณอร่อยหรือมีสินค้าที่ดีอย่างไร แต่มองว่าคุณมีวินัยทางการเงินแค่ไหน เพราะบัญชีคือภาษาเดียวที่ใช้สื่อสารกับนักลงทุน หากคุณไม่สามารถตอบได้ว่ากำไรขั้นต้นของคุณคือเท่าไหร่ หรือเปรียบเทียบกับมาตรฐานอุตสาหกรรมในตลาดหลักทรัพย์ได้อย่างไร คุณจะเสียเปรียบในการเจรจาธุรกิจอย่างมาก
ทำไมต้องคิดแบบนักลงทุน?
นักลงทุนไม่ได้มองแค่ความสำเร็จในวันนี้ แต่มองไปถึงโอกาสในการคืนทุนและการเติบโตแบบก้าวกระโดด เมื่อผมเข้าไปลงทุนในบริษัทนอกตลาด ผมไม่ได้มองแค่เงินปันผล แต่ผมมองว่าบริษัทนี้จะสามารถเติบโตจนเข้าตลาดหลักทรัพย์หรือขายกิจการให้รายใหญ่ได้หรือไม่ ดังนั้น การเป็นผู้ประกอบการที่น่ารัก มีความโปร่งใส และพร้อมจะสื่อสารข้อมูลทางการเงินอย่างตรงไปตรงมา จึงเป็นคุณสมบัติอันดับหนึ่งที่นักลงทุนมองหา
กลยุทธ์การเติบโต: ทำไมการโตเร็วถึงสำคัญกว่าความถูกหรือแพง
หลายคนมักกังวลเรื่องราคาขายบริษัทว่าถูกหรือแพงเกินไป แต่ผมมักจะถามกลับเสมอว่า แล้วคุณโตเร็วแค่ไหน? หากธุรกิจของคุณมียอดขาย 100 ล้านบาทและมีกำไร 10 ล้านบาท แต่บริษัทในตลาดอุตสาหกรรมเดียวกันเขามีอัตรากำไรที่ 20 เปอร์เซ็นต์ นั่นคือโจทย์ที่คุณต้องแก้ด้วยการเพิ่มประสิทธิภาพ (Efficiency) การขยายสาขาหรือการใช้เทคโนโลยีเพื่อลดต้นทุนจะช่วยให้คุณมีตัวเลขที่ดึงดูดใจนักลงทุนมากขึ้น
สูตรโกงของการระดมทุน
การระดมทุนไม่ใช่การลดทอนสิทธิความเป็นเจ้าของ แต่คือการเพิ่มศักยภาพของหน้าตัก สมมติว่าคุณมีธุรกิจที่ทำกำไรได้ 10 ล้านบาท หากคุณระดมทุนเข้ามาอีก 100 ล้านบาทเพื่อขยายกิจการ นั่นหมายความว่าคุณมีทรัพยากรที่ใหญ่ขึ้นและมีโอกาสที่จะเติบโตถึง 10 เด้งในอนาคต นักลงทุนไม่ได้อยากได้เงินคุณ แต่เขาอยากเห็นคุณนำเงินนั้นไปสร้างผลตอบแทนที่มากกว่าการฝากธนาคารหรือซื้อทองคำ นี่คือเกมของตัวเลขที่ต้องเล่นให้เป็นครับ
การสร้างธุรกิจที่ไร้ตัวตน (Systemization)
ปัญหาสำคัญของธุรกิจ SME ไทยคือการที่ธุรกิจยึดติดกับตัวบุคคลมากเกินไป เหมือนร้านอาหารชื่อดังที่มีเจ้าของลงมือทำเองทุกจาน หากวันหนึ่งเจ้าของไม่สามารถทำได้ ธุรกิจนั้นก็จะหยุดชะงัก การเตรียมตัวให้ Exit Ready หมายถึงการสร้างระบบที่ใครก็สามารถทำแทนได้ คุณภาพต้องคงที่ และการเติบโตต้องไม่จำกัดอยู่เพียงแค่สองมือของเจ้าของคนเดียวเท่านั้น
ผมแนะนำให้เริ่มต้นจากการลองทำสิ่งใหม่ๆ ในสเกลเล็ก (Fail Fast, Fail Often) อย่าเพิ่งทุ่มเงินก้อนใหญ่ทั้งหมดไปกับการเปิดร้านหรูหราหากคุณยังไม่รู้วิธีการทำกำไรที่แท้จริง การเริ่มจากบูธเล็กๆ หรือการทดสอบตลาดจะช่วยให้คุณเห็นปัญหาและแก้ไขได้รวดเร็วขึ้นโดยไม่สูญเสียเงินต้นทั้งหมดไปโดยเปล่าประโยชน์ และที่สำคัญที่สุดคือ การหาคนเก่งที่ทำงานได้ดีกว่าเรามาช่วยขับเคลื่อนองค์กร เพราะหัวใจของบริษัทขนาดใหญ่ไม่ได้อยู่ที่ความเก่งของเจ้าของ แต่อยู่ที่วิสัยทัศน์และการบริหารคนให้ไปสู่จุดหมายร่วมกันครับ
ที่มา : youtube channel FlowAccount
